“Өндөр үр бүтээлтэй хүмүүсийн 7 дадал” яагаад өнөө ч үнэ цэнтэй вэ?
Стивен Ковигийн энэ номыг олон жилийн турш эргэн унших тусам долоон тусдаа дадлаас илүү өргөн нэг санаа харагддаг. Үр бүтээлтэй амьдрал арга мэхээс бус, хүний дотоод сууриас эхэлнэ. Өөрийгөө зөв авч явж сурсан хүн бусадтай итгэлцэн хамтарч, бие сэтгэл, оюун ухаанаа тордон байж урт хугацаанд үнэ цэн бүтээдэг.
“Өндөр үр бүтээлтэй хүмүүсийн 7 дадал” бол миний нэг уншаад тавьчихсан ном биш. Ажил, амьдралынхаа чиглэл, төлөвлөлт, дадлыг эргэн харах бүрдээ дахин сөхдөг цөөн номын нэг.
Анх уншихад долоон дадал нь дагаж мөрдөх долоон зөвлөгөө шиг санагдаж болно. Харин эргэн унших тусам номын гол үнэ цэн дадал тус бүрдээ бус, тэдгээрийн дараалал, хоорондын холбоонд оршдог нь ойлгогддог.
Хүн эхлээд өөрийн бодол, сонголт, үйлдэлдээ эзэн болж сурна. Дараа нь бусдыг дийлэх бус, бусадтай нийлж ганцаараа хүрэхээс илүү сайн үр дүнд хүрэхийг зорино. Харин энэ замаа удаан үргэлжлүүлэхийн тулд бие, оюун, сэтгэл, харилцаагаа байнга тордож байх хэрэгтэй.
Үр бүтээлтэй амьдрах гэдэг олон ажил амжуулахын нэр биш. Юу чухал вэ гэдгээ мэдэж, түүндээ нийцүүлэн өөрийгөө болон бусадтай харилцах харилцаагаа зөв авч явахыг хэлнэ.
Арга мэхээс урьтаж зан чанар төлөвшинө
Амжилтад хүрэхийн тулд бид цагийн менежмент, харилцааны арга барил, хурдан шийдвэр гаргах, бусдад нөлөөлөх арга зэргийг түрүүлж хайдаг. Энэ бүхэн хэрэгтэй. Гэвч зөв зан чанарын суурьгүй бол ямар ч арга барил удаан үргэлжлэхгүй.
Хариуцлагаас зугтдаг хүн сайн төлөвлөгөөг ч тууштай дагахгүй. Үнэнч биш хүн харилцааны олон арга мэддэг байлаа ч итгэл даахгүй. Юуг эрхэмлэдгээ тодорхойлоогүй хүн хурдан явсан ч буруу зүгт холдож болно.
Ковигийн санааны гол хүч үүнд бий. Өөрчлөлтийг гаднах дүр төрх, бусдад харагдах байдлаас бус, аливааг хэрхэн хардаг үзэл хандлага, баримталдаг зарчмаасаа эхлүүлнэ. Дадал гэдэг нэг удаа зөв үйлдэхийг хэлэхгүй. Юу хийхээ мэддэг, түүнийгээ хийж чаддаг, хийх хүсэлтэй байх гурав өдөр тутмын амьдралд байнга давтагдахыг хэлнэ.
Амьдралынхаа жолоог өөрөө атгах нь
Эхний гурван дадал биднийг бусдын шаардлага, тухайн өдрийн яаралтай ажлын аясаар амьдрахаас салгаж, өөрийн сонголт, үйлдэлдээ эзэн болоход сургадаг.
Санаачилгатай байх гэдэг бүхнийг өөрийн эрхээр болгоно гэсэн үг биш. Нөхцөл байдал ямар ч байсан хэрхэн хандах, дараа нь юу хийхээ өөрөө сонгож, тэр сонголтдоо хариуцлага хүлээхийг хэлнэ. Гомдоллох, шалтаг тоочих, бусдыг буруутгахад хүчээ барахын оронд өөрийн нөлөөлж чадах зүйлдээ анхаарна.
Эцсийн үр дүнгээ төсөөлөн эхлэх дадал өнөөдрийн сонголтыг алсын зорилготой холбоно. Ажил мэргэжил, гэр бүл, эрүүл мэнд, бүтээх үйлсийг хоорондоо өрсөлдсөн тусдаа зорилго бус, нэг амьдралд хүлээсэн өөр өөр үүрэг гэж харахад тусалдаг. Ямар хүн болж, юуг бүтээж, ямар мөр үлдээхээ бодоогүй бол өдөр тутмын завгүй байдал бидний өмнөөс чиглэлийг маань сонгоно.
Чухлыг эхэнд тавих нь тэр чиглэлээ бодит амьдралд хэрэгжүүлэх дадал. Дуудлага, цахим шуудан, жижиг сажиг ажил үргэлж яаралтай мэт анхаарал нэхнэ. Харин суралцах, эрүүл мэндээ хамгаалах, гэр бүлдээ цаг гаргах, харилцаагаа тордох, урт хугацааны бүтээлээ урагшлуулах ажил биднийг өдөр бүр шахахгүй. Тиймээс чухал зүйлдээ зориулсан цагийг урьдаас гаргаж, хамгаалж сурах хэрэгтэй.
Чухал зүйлдээ зориуд цаг гаргахгүй бол яаралтай зүйлс амьдралын маань бүх зайг дүүргэнэ.
Өөрийгөө удирдахаас бусадтай хүчээ нэгтгэх хүртэл
Өөрийгөө зөв авч явах чадвар чухал. Гэхдээ томоохон үйл хэргийг ганцаараа бүтээх боломжгүй. Дараагийн гурван дадал өөрөө бие даан сайн ажиллахаас цаашилж, бусадтай итгэлцэн хамтрахад чиглэнэ.
Хож-хож зарчмаар сэтгэх нь хэлэлцээ хийх нэг арга төдий биш. Би хожихын тулд нөгөө хүн заавал хожигдох ёстой гэсэн явцуу бодлоос татгалзахыг хэлнэ. Жинхэнэ хамтын ажиллагаа хоёр талын хэрэгцээ, зорилгыг ойлгож, анхны саналуудаас аль алинаас нь илүү сайн гарц олохоос эхэлдэг.
Эхлээд ойлгож, дараа нь өөрийгөө ойлгуулах нь зүгээр л дуугүй сонсохыг хэлэхгүй. Бид хүний яриаг ойлгохын тулд бус, өөрийн хариуг бэлдэхийн тулд сонсох нь олонтаа. Харин зөвлөгөө өгөх, шийдэл санал болгохоосоо өмнө нөгөө хүн юу туулж, юунд санаа зовж, юуг хүсэж байгааг үнэхээр ойлгож чадвал итгэлцэл ч, гаргах шийдвэр ч сайжирна.
Хүчээ нэгтгэх гэдэг хүн бүрийг ижил бодолтой болгохыг хэлэхгүй. Харин өөр өөр туршлага, үзэл бодол, ур чадварыг зөрчил гэж гололгүй, өмнө нь хэний ч дангаараа бодоогүй илүү сайн шийдэл бүтээх боломж гэж харахыг хэлнэ. Ийм хамтын үр дүн аяндаа төрөхгүй. Нийтлэг зорилго, харилцан итгэлцэл, санал зөрсөн ч үнэнээ хэлж болох орчин хэрэгтэй.
Энэ санаа баг, байгууллагын бүтээмжийг ойлгоход надад онцгой чухал санагддаг. Чадварлаг хүмүүсийг нэг дор цуглуулснаар сайн баг бий болчихгүй. Тэдний хооронд итгэлцэл тогтож, зорилго нь нэг чигт орж, асуудлыг хамтран шийдэх арга нь бүрдсэн үед л хүн бүрийн дангаараа гаргах үр дүнгээс илүү ихийг бүтээж чадна.
Өнөөдрийн үр дүн, маргаашийн чадвар хоёр
Энэ номоос авч үлдсэн хамгийн чухал ялгалтын нэг нь өнөөдөр үр дүн гаргахын зэрэгцээ маргааш ч үр дүн гаргах чадвараа хамгаалах тухай санаа.
Хүн нойр, эрүүл мэнд, гэр бүл, суралцах цагаа золиослон хэсэг хугацаанд маш их ажиллаж болно. Байгууллага ч хүмүүсээ туйлдуулж, засвар үйлчилгээ, мэдлэг хуримтлуулах ажил, итгэлцлээ хойш тавиад богино хугацааны үзүүлэлтээ өсгөж чадна. Гэвч энэ бол ирээдүйнхээ чадварыг өнөөдөр урьдчилан зарцуулж буй хэрэг.
Нөгөө талаар зөвхөн бэлдэж, суралцсаар байгаад бодит үр дүн гаргахгүй байх нь бас учир дутагдалтай. Зөв тогтолцоо өнөөдөр үнэ цэн бүтээхийн зэрэгцээ маргааш илүү сайн ажиллах чадварыг хадгалж, улам өсгөнө. Энэ тэнцвэр хувь хүн, гэр бүл, баг, компани, улс орны алинд ч адилхан хэрэгтэй.
“Хөрөөгөө ирлэх” цагийг заавал гаргах нь
Долоо дахь дадлыг Кови “хөрөөгөө ирлэх” хэмээн зүйрлэсэн. Өмнөх зургаан дадлыг амьдралдаа хэрэгжүүлэх хүчээ нөхөж, өөрийгөө бүх талаар тордох тухай санаа юм.
Дасгал хөдөлгөөн хийх, шинэ зүйл сурч оюунаа тэлэх, баримталдаг үнэт зүйлээ эргэн санах, хайртай хүмүүстэйгээ харилцаагаа бэхжүүлэх нь бүх ажлаа дуусгасны дараа зав гарвал хийдэг зүйл биш. Харин зөв шийдвэр гаргах ухаан, тогтвортой эрч хүч, бүтээлч сэтгэлгээ, бусдыг ойлгох чадварын эх булаг юм.
Өөрийгөө тордохгүй сахилга яваандаа хөшүүн хатуу болно. Амралтгүй зүтгэл эцэстээ туйлдуулна. Эргэцүүлж бодоогүй туршлага нэг алдааг дахин дахин давтуулна.
Тиймээс өөртөө цаг гаргах нь ажлаас зугтаж буй хэрэг биш. Харин урт хугацаанд эрүүл, саруул, үр бүтээлтэй байж, илүү их хувь нэмэр оруулахын тулд өөрийнхөө суурийг бэхжүүлж буй хэрэг.
Энэ номыг өдөр тутамдаа хэрхэн хэрэглэх вэ?
Долоон дадлыг нэг дор төгс хэвшүүлэх гэж оролдвол энэ ном дахиад л биелүүлэх ёстой урт жагсаалт болж хувирна. Үүний оронд тухайн үед өөрт хамгийн их хэрэгтэй байгаа нэг зарчмыг сонгож, өдөр тутмын нэг тодорхой үйлдэл болгох нь илүү бодитой.
Гомдоллох нь ихэссэн бол өөрийн нөлөөлж чадах зүйлээ ялгаж хар. Чиглэлээ алдаж эхэлсэн бол амьдралдаа хүлээсэн гол үүрэг, хүрэхийг хүссэн үр дүнгээ дахин бич. Яаралтай ажилд дарагдсан бол ирэх долоо хоногийн хамгийн чухал ажлуудад хуанлидаа эхэлж цаг гарга.
Харилцаа хүндэрсэн бол зөв гэдгээ батлах гэж яарахаасаа өмнө нөгөө хүнийг үнэхээр ойлгосон эсэхээ өөрөөсөө асуу. Багийн ажил гацсан бол аль нэг талын саналыг шууд сонгохын оронд хоёр талын гол хэрэгцээг хангах өөр гарц хай. Эрч хүч буурсан бол өөрийгөө улам шахахаасаа өмнө юугаа орхигдуулж, хаана хүчээ нөхөх хэрэгтэй байгааг эргэн хар.
Долоо хоног бүр өөрөөсөө нэг асуулт асуухад ч хангалттай:
Миний өнөөдрийн сонголт, үйлдэл хамгийн эрхэм үнэт зүйл, хүлээсэн үүрэг, алсын зорилготой минь нийцэж байна уу?
Миний авч үлдсэн гол санаа
Энэ номоос миний авч үлдсэн зүйл бол амжилтад хүрэх долоон арга биш. Харин үнэ цэнтэй амьдралыг ямар дарааллаар бүтээх тухай нэгэн цогц ойлголт юм.
Эхлээд сонголт, үйлдэлдээ эзэн болно. Дараа нь хаана хүрэхээ тодорхойлно. Чухал зүйлдээ цаг, хүчээ зориулна. Бусдыг дийлэх бус, хамтдаа хожих гарц эрэлхийлнэ. Хариулахаасаа өмнө ойлгоно. Өөр өөр хүмүүсийн хүчийг нэгтгэнэ. Энэ бүхнийг удаан авч явахын тулд өөрийгөө тогтмол тордоно.
Хувь хүний сахилга, гэр бүлийн итгэлцэл, багийн уялдаа, байгууллагын бүтээмж дөрвөн тусдаа зүйл биш. Нэг ижил зарчим амьдралын өөр өөр хүрээнд үйлчилдэг. Өөрөөсөө эхэлсэн өөрчлөлт харилцаанд нөлөөлнө. Сайн харилцаа хамтын хүчийг бий болгоно. Хамтын хүч илүү том, үнэ цэнтэй бүтээлийн суурь болно.
Амьдрал ганц том шийдвэрээр бус, эрхэм зүйлтэйгээ нийцүүлэн өдөр бүр хийсэн жижиг сонголтуудаар бүтдэг.
Ном болон энэхүү тэмдэглэлийн тухай
Энэхүү тэмдэглэлээ Стивен Р. Ковигийн “Өндөр үр бүтээлтэй хүмүүсийн 7 дадал” номыг олон жилийн турш уншиж, эргэн тунгаахдаа ойлгож авсан зүйлдээ тулгуурлан бичив. Энэ бол номын бүрэн хураангуй биш. Харин амьдрал, гэр бүл, баг, байгууллагын бүтээмжтэй холбон бодоход надад үлдсэн гол сургамжууд юм.